Jale Şahin, Oscar Wilde'la hayalî bir röportaj yaptı, altZine'e gönderdi...
Jale: Merhaba, nasılsınız? Biliyor musunuz buraya gelirken not aldığım onlarca soruyu sonradan karşınızda aptal durumuna düşmeyeyim diye eleyip üçe indirdim.
Oscar Wilde: Teşekkür ederim iyiyim. Heyecanınız aklınızı bulandırmış belli. Ancak, benim karşımda titrek bir kedi yavrusu olmaktan çok kararlı bir dişi kedi olmanızı isterdim. Rica ederim rahat olun. Sizi dinliyorum.
Jale: Sanırım hayranlık bir aşamadan sonra hayran olduğunuz insandan çekinmenize neden oluyor. Onun karşısında özgüveniniz azalıyor. Heyecanım hayranlığımdan (gülümsüyorum, daha fazla kendim hakkında konuşmaktan kaçınmak için konuya giriyorum).
İlk sorumla röportajımıza başlamak istiyorum. Öykülerinizi okurken en çok dikkatimi çeken şey, kahramanlarınızın genellikle yalnız kişiler olmaları, yalnızlıktan acı çekmeleri ve sonunda çoğunlukla ölmeleri. Neden hep yalnızlık, acı ve/veya ölüm?
Oscar Wilde: Olaydaki kişilerin devamlı sorgulayıcı olmasını severim. İnsan, yaşamı boyunca üç şeyden korkar: Yalnız kalmaktan, acı çekmekten ve ölmekten. Bunlardan herhangi biriyle karşılaştığında hayatını, yaptıklarını sorgulamaya başlarlar. Bu yüzden hikâyelerimde yalnızlık, acı ve ölümden en az biri ana temada işlenir.
Jale: Anlıyorum. Buna paralel bir sorum daha olacak. Kahramanlarınız çoğunlukla genç denecek yaştalar, yani yaşam tecrübeleri pek yok. Ancak, siz hep bu genç kahramanlara tecrübeli bir insanın söyleyebileceği şeyleri söyletiyor, sezgilerin yaşanan tecrübelerden daha kuvvetli bir yol gösterici olduğunu belirtiyorsunuz. Gençlik sizin için neyi ifade ediyor. Görünüşte genç, ruhu olgun insanlar neden birçok kahramanınızın temel özelliği?
Oscar Wilde: Her şey zıttıyla var olur. Gece gündüzle, iyi kötüyle, güzel çirkinle, sevinç kederle, hayat ölümle vardır. Bunlardan birinin varlığı diğerini anlamlı kılar. Hep biri diğerine baskındır. Doğru kahramanlarım genç, güzel görünen insanlar, çünkü öncelikle sanatta estetik önemlidir. Aynı zamanda genç olan şeyde bozulmamış bir saflık masumiyet vardır. Sezgi genç bir insanın, yani tecrübesi az bir insanın güveneceği tek şeydir. O yüzden sezgileri kuvvetli genç insanlar hayatı kendilerince anlamlandırmış, olgun kişilerdir. İnsan yaşamadan da bir olay hakkında doğru çözümlemeler yapabilir. Benim amacım da genelde kahramanlarıma bunu yaptırmaktır. Hayatı avuçlarında tutarlar, ama onun ellerinden her an kayıp gidebileceğini de bilirler. Aslında genç yaşlı insanlardır.
Jale Şahin: (Wilde’ın sözlerini bitirdiğini fark etmiyorum. Bu cümleler üstüne saatlerce düşünebilir insan diye düşünürken sessizlik dalgınlığımdan uyandırıyor, devam ediyorum.) Peki son olarak kadınlarla ilgili düşüncelerinizi sormak istiyorum. Okuyucularınız, eleştirmenler sizin kadın düşmanı olduğunuzu söylüyorlar. Bu savı destekleyen, onlardan hoşlanmadığınızı gösteren birçok sözünüz var. Ancak, örneğin Dorian Gray’in Portresi romanınızdaki Dorian Gray karakteri güzel, narin ve çekici genç bir kadın gibi. Kadınsal öğeleri karakterinde barındıran bir kahraman yaratıp aynı zamanda kadınları hor gördüğünüzü gösteren cümleler sarfetmeniz biraz ters değil mi?
Oscar Wilde: (Wilde bir kahkaha atıyor) Bu soruyu soracağınızı biliyordum. Bence kadınsılık ayrı kadın olmak ayrı şeylerdir. Kadınsallıkta dişilik vardır. Karşı konulmaz bir çekicilik ve insanın başını döndüren doğurganlık, yaratıcılık vardır. Her kadın bunlara sahip değildir. Ancak, hepsi bunlara sahip olduğunu zanneder ve sizi tavırlarıyla çileden çıkarırlar. Böyle olduğunu sanan ama öyle olmayan kadınlar pratik düşünceden yoksundurlar, kendi dış güzelliklerine, görsel kadınlıklarına odaklanmışlardır. Karakterlerimde en az bir kadınsal özellik vardır, bu doğru. Çünkü bu onları erkeklere özgü yüzeysellikten kurtarır, kişiliklerine derinlik katar. Ama bir kadın gibi bu özelliklerine yoğunlaşmazlar çünkü erkek olmalarından kaynaklanan doğal umursamazlık özelliği onları bundan kurtarır ve kadınsı özelliklerinin bozulmasını engeller.
Gene de kadınları genel olarak sevip sevmediğimi soracak olursanız, hayır sevmiyorum. Çoğu kadın sahip olduğu gizemi detaylara çok takılarak, bunlar üstünde çok konuşarak yok ediyorlar. Umarım siz öyle değilsinizdir.
Jale: (Kafamda Wilde’ın bu sözlerine katılıp katılmadığımı sorgularken) Öyle olmadığımı düşünüyor ama öyle miyim bilmiyorum. Vakit ayırdığınız ve sorularımı yanıtladığınız için çok teşekkür ederim.
Oscar Wilde: (Wilde sözlerime bir tebessümle karşılık veriyor) Rica ederim, sizinle sohbet etmek benim için bir keyifti.
